#Fitness

E-nummers: veilige hulpstoffen of vergif?

In haar vorige artikelen hebben jullie uitgebreid kennis kunnen maken met mijn inmiddels vaste diëtist en expert Mariska Dute. Zo vertelde ze jullie al eerder hoe je als vegan makkelijk aan ijzer komt, dat ze een plantaardig dieet vanuit gezondheidsredenen alleen maar aanmoedigt én vertelde ze de waarheid over suiker. Vandaag gaat ze in op een ander thema, namelijk E-nummers! Zijn dit veilige hulpstoffen, of toch vergif?

Mariska: ‘Allereerst: gefeliciteerd Cilla, met het winnen van de Food Blog Awards 2017! Ik vind het erg leuk dat ik als diëtist een bijdrage mag leveren aan SquatCilla.nl en ik hoop dat ik jullie inspireer en motiveer met mijn blogs.

Deze keer gaat het over een veelbesproken item in voedingsland, namelijk E-nummers. De hype kan jullie bijna niet ontgaan zijn en iedereen heeft er wel een mening over. Ook in mijn praktijk hoor ik vaak dat E-nummers slecht zijn: ‘het is vergif voor je lichaam!’

Consumenten leggen vaak de link met overgevoeligheidsreacties, gezondheidsklachten en ongezonde voeding als het gaat om E-nummers. Maar is er wel sterk (wetenschappelijk) bewijs dat E-nummers schadelijk zijn? Waarom zitten ze in onze voeding en wat is hun functie? En welke E-nummers zijn ongeschikt voor vegans? Ik ga jullie meenemen in de wereld van E-nummers.

Wat zijn E-nummers?

Back to basics: wat zijn E-nummers nu eigenlijk? E-nummers zijn door de Europese Unie goedgekeurde hulpstoffen en toevoegingen die in voedsel zitten. Ze zorgen ervoor dat producten langer houdbaar zijn, de smaak goed blijft tussen de tijd van produceren tot consumeren, het product niet verkleurt door zonlicht en ga zo maar door. Er zijn 350 soorten E-nummers met allemaal hun eigen specifieke functie. Denk bijvoorbeeld aan verdikkingsmiddelen, smaakstoffen, conserveringsmiddelen, kleurstoffen, antioxidanten en emulgatoren. Sommige soorten E-nummers hebben zelfs dubbele functies.

Veiligheid en controle

E-nummers worden toegevoegd aan voedingsmiddelen om ons lichaam te beschermen tegen schadelijke stoffen die fabrikanten kunnen toevoegen. Als we het zo bekijken zijn het juist goede stoffen. Het geeft namelijk aan dat producten die we kopen veilig zijn en producenten niet zomaar alles in producten mogen verwerken. Alle E-nummers die worden toegevoegd zijn door de Europese Unie goedgekeurd. Fabrikanten moeten hiervoor een uitgebreid onderzoekspakket inleveren met allerlei onderzoeken en producttesten die laten zien dat het geen schadelijke gevolgen voor onze gezondheid heeft.

De EFSA is de instantie in Europa die dit onderzoekspakket nauwkeurig bestudeert en uiteindelijk dus aangeeft of het E-nummer veilig is of niet. Om een voorbeeld te geven, emulgatoren worden toegevoegd zodat diverse voedingsmiddelen na bereiding hun binding behouden. Emulgatoren komen veel voor in producten waar het om een mengsel van vet en water gaat. Mayonaise heeft bijvoorbeeld een emulgator nodig om z’n dikte te behouden als wij onze frietjes erin willen dopen.

Natuurlijke en synthetische E-nummers

De meeste E-nummers zijn van natuurlijke oorsprong: zo’n 80% van wat we consumeren. Voorbeelden van natuurlijke E-nummers zijn bietenrood, appelzuur, vitamine C en vitamine E (en zelfs zuurstof heeft een E-nummer!). Natuurlijke E-nummers komen dus van nature voor in producten, zoals bijvoorbeeld appelzuur uit appel.

Synthetische E-nummers worden gemaakt in een laboratorium en daarna toegevoegd. Ze zijn goedkoper om te maken en te gebruiken, vandaar dat soms de keuze hiervoor gemaakt wordt. Voor ons lichaam is er niet echt een verschil in natuurlijke en synthetische E-nummers, en het is per definitie ook niet slechter. We weten allemaal wel dat het gezónder is om een appel te eten met appelzuur (wat een E-nummer is) dan een product waar de synthetische vorm aan toegevoegd is. Hoe minder een product bewerkt is, hoe gezonder het is voor ons lichaam. Een appel levert natuurlijk nog veel meer goede voedingsstoffen. Mijn advies zal dan ook altijd blijven om zo min mogelijk bewerkte voedingsmiddelen te consumeren.

goodbite-vleesvervangers-burgers-vegan

Zonder synthetische e-nummers: de burgers van Goodbite

Placebo effect

Het valt dus allemaal best mee met E-nummers, maar waar komt die negatieve lading dan vandaan? De hele anti-E-nummer hype is volgens voedingswetenschappers ontstaan doordat de industrie opeens sommige E-nummers verwijderde uit producten. Dit gaf een signaal af richting de consument dat het wel héél erg moest zijn… het wekte wantrouwen. Daarbij is healthy food momenteel hot en letten mensen erg op wat ze binnenkrijgen. En dat is aan de ene kant natuurlijk heel goed, maar aan de andere kant zijn we snel aan het twijfelen te brengen als het gaat om voeding. Het placebo effect speelt daarbij ook een grote rol; er is zoveel hoempapa over in de media dat mensen al snel denken dat ze zich inderdaad beter voelen als ze e-nummer vrij eten.

Niet voor vegans

Als je plant-based eet zijn er een aantal E-nummers niet geschikt om te consumeren. Het gaat dan om varianten die bijvoorbeeld gelatine of bijenwas bevatten. E120, E542, E901, E913, E966, E1105 zijn allemaal van dierlijke oorsprong.

Verder kunnen bepaalde E-nummers bij mensen met stofwisselingsafwijkingen of een overgevoeligheid voor sulfiet wel klachten geven. Maar deze mensen hebben een speciaal dieet en missen vaak enzymen, die ervoor zorgen dat ze geen klachten krijgen na het eten van diverse voedingsmiddelen. Voor de duidelijkheid: ik dit artikel heb ik het over gezonde Nederlanders.

Conclusie?

Uit gezondheidsoogpunt zijn de meeste E-nummers dus veilig, maar er is zeker niets mis mee om ze te schrappen uit je voeding als jij je hier prettig bij voelt. Dat is een persoonlijke keuze. Ik vind het belangrijk dat jij een voedingsstijl ontwikkelt waar je goed bij voelt. Met dit artikel wilde ik laten zien dat de ophef over E-nummers wetenschappelijk gezien niet geheel juist is. Er bestaan E-nummers waar wel twijfel over is in de wetenschap, maar daar zal ik volgende week meer over vertellen.’

Liefs,
Mariska

mariska-dute-dietist-vegan-sport-fitness

Meer weten over Mariska, wil je haar advies of inspiratie opdoen voor lekkere recepten? Bekijk dan eens haar website.
Letten jullie op e-nummers? Waarom wel en waarom niet? Laat het me weten in de comments, of via Facebook of Instagram. En oh ja, je kunt me ook volgen in de video’s van Tom (VeganAnimal) op YouTube.

 

Bronnen:
– http://www.wur.nl/nl/Longread/E-nummers-vriend-of-vijand.htm
– www.voedingscentrum.nl
– http://www.food-info.net/nl/e/e000.htm
– http://www.wur.nl/nl/FACCE-JPI-JPI-HDHL-Priority-Joint-Actions-to-contribute-to-the-European-Strategy-on-Food-and-Nutrition-Security.htm?publicationId=publication-way-343030303437
– https://www.veganisme.org/voeding/voedingsstoffen/e-nummers/
– http://www.voedingscentrum.nl/encyclopedie/synthetische-stof.aspx

You Might Also Like

2 Comments

  • Reply
    Randy Gasper
    5 juni 2017 at 13:07

    Wat een fijn artikel dat E-nummers eens in de juiste context zet. Ik vind de afkeer vanuit conspiracy zo vermoeiend. Bovendien kan een lichaam veel hebben, mits altijd met mate.

  • Reply
    Mariëlle
    5 juni 2017 at 15:38

    Wat een super fijn artikel! Ik probeer wel te letten op de dierlijke E-nummers, maar de rest niet hoor haha :p

  • Leave a Reply